Prentsa Oharren banner

Pamela Palencianori babesa eskaintzeari buruzko Adierazpen Instituzionala

Pamela Palenciano eta bere inguruko zein familiako kide batzuk jasaten ari diren gorroto, jazarpen eta eraso matxisten kanpaina irmoki deitoratzen eta gaitzesten du Gasteizko Udalak “Ulertezina” da Pamela Palencianoren aurkako salaketa bat jarri izana, kereila gisa, gizonekiko ‘tratu iraingarriagatik’, eta Madrilgo Instrukzioko 15. Epaitegiak salaketa izapidetzea onartu izana, are gehiago jakina denean jazarpena sare sozialetan jasaten ari dela eta elkarte zein talde jakin batzuen aldetik etengabeko boikota egiten zaiola bere bakarrizketari.

 

“No Sólo Duelen los Golpes” bakarrizketa ezagunaren bidez, emakumeek egunero jasaten duten indarkeria matxista ikusarazi eta salatu nahi da, bizipen pertsonalaren bidez, eta maitasun erromantikoari buruz hitz egiten digu, gazteei tratu txarren lehen zantzuak antzematen laguntzen dien bitartean. Abusu matxistaren lehen zantzuak detektatzen laguntzeko eta “benetako maitasunak ez duela minik ematen” eta “indarkeriak ez dituela bi bertsio” nabarmentzeko, institutu, unibertsitate eta gizarte-zentroetan zehar dabilen bakarrizketa hunkigarri horrek gure udalerriko ahalduntze feministarako eskola inauguratu zuen 2019-2020 ikasturtean, eta oso eskertuta gaude horregatik.

 

Gogoan izan dezagun, gainera, profil publikoa duten emakume feminista ekintzaileen kontrako indarkeria matxistak esponentzialki egin duela gora azken urteotan. Eta horrekin lotuta, eremu digitalean emakumeen aurkako indarkeriak bizi duen gorakada. Pikara magazineak 2018an argitara eman zuen txosten sakon bat, sareko genero-indarkeriari buruzkoa, eremu horrek eskaintzen duen anonimotasunean ezkutatzen den indarkeria mota, alegia. Emakumeen eskubideak defendatzeagatik ezagun izanik, asko dira behin eta berriro jazarriak eta erasotuak diren emakume ekintzaileak. Euskal Herrian badira horren adibide ugari, Pikara bera, edo Irantzu Varela, esate baterako. Premiazkoa da baliabideak eta estrategiak jartzea jazarpen horiei aurre egiteko. Konpromiso irmoa geureganatu behar dugu, geure ingurunetik hasita, geure hiritik bertatik.

 

Gure udalerrian ez dago indarkeria matxistarako lekurik, eta gure helburua horren aurka etengabe borrokatzea da, indarkeria desagerrarazteko, eta, helburu horrekin, Gasteizko Udaletxeak eta udalbatzak, babes eta elkartasun osoa erakutsi nahi dio Pamela Palencianori eta beste hainbat euskal ekintzaile feministari, bai eta gure gaitzespen irmoa adierazi ere, emakumeen aurka egiten den genero-indarkeria publikoki salatzeagatik haren aurka egin zaizkion eraso guztiak direla eta. Halaber, Udalak gaitzetsi egiten du indarkeria lgtbifobikoaren gorakada, Samuel Luiz zenaren hilketa gogora ekarriz.

Share

Gasteizko Udalaren erakunde adierazpena Afganistango egoerari buruz

Gasteizko Udaleko Talde Politikook honako adierazpen hau egin nahi dugu:

  • Eusko Jaurlaritzari eskatzen diogu batetik, Jaurlaritzak dituen baliabide propioetako plazak eskaintzeko Gobernu Zentralari nazioarteko babesa eskatzen duten pertsonentzat, eta bestetik, Gobernu Zentralak nazioarteko babesa eskatzen dutenei harrera egiteko dituen plaza libreak erabiltzeko. Horretarako, Gasteizko Udalak konpromiso eta prestasun osoa du pertsona horiek gure udalerrian hartzen laguntzeko, errefuxiatuen egoerari erantzuteko Erakundearteko Mahai Sozialaren bidez autonomia-erkidegoan parte hartzen dugun koordinazio-sistemaren barruan.
  • Eusko Jaurlaritzak 2018. urtetik bultzatutako SHARE proposamena Europako agendan jartzeko eskatzen dugu. Bizi dugun migrazio-erronkaren aurrean erantzunkidetasun-printzipioa aplikatzera eta islatzera bideratutako proposamena. Erantzunkidetasun-printzipioa aplikatzeak erantzuna partekatzea esan nahi du, gizarte inklusiboak eraikitzera bideratutako konpromiso arduratsuaren bidezkoa.
  • Nazioarteko babesa behar duten pertsonak sartzeko legezko bideak areagotzea eta dibertsifikatzea premiazkoa denez, Gobernu Zentralari eta Eusko Jaurlaritzari eskatzen diegu jarraitzeko Euskadin aitzindaria den Babes Komunitarioa bezalako programak sustatzen. Babes Komunitarioa izeneko programak herritarrei errefuxiatuen harreran eta integrazioan zuzenean parte hartzeko aukera ematen die.
  • Gobernu Zentralari eskatzen diogu Euskadin bizi diren 45 afganiarrekiko elkarrizketa indartzeko, senitartekoen datuak jaso ahal izateko eta familiak berriz elkartzeko.
  • Afganistango emakume eta kolektibo ahulenek giza eskubideen arloan izan dezaketen atzerakadari arreta berezia eskaintzeko eskatzen dugu, harrera erraztuz, hala eskatuz gero.
  • Gainean dugun krisi humanitarioaren aurrean, Afganistango egoerak larriagotua, inoiz baino premiazkoagoa da migrazio-fluxuak humanizatzea eta igarobide seguruak ahalbidetzea. Horretarako, korridore humanitarioak eskatzen ditugu, iheslari guztientzat ibilbide seguruak bermatzeko, jazarpenaren, gerraren edo giza eskubideen beste edozein urraketaren ondorioz beren herrialdeak utzi behar dituzten kasuetan.
  • Aurreko guztiaren ondorioz, gure udalerriaren ekintza gidatzen duten balioak defendatzeko konpromisoaren erakusgarri, berretsi egiten dugu Gasteiz Errefuxiatuekiko Hiri Solidario izendatzea.
Share

Udalak emakume trans batek jasandako erasoa gaitzesten du

Vitoria-Gasteizko Udalak Alde Zaharrean emakume trans batek jasandako erasoa eta irainak gogor gaitzesten eta arbuiatzen ditu. Gertaera horiek LGTBI+ kolektiboaren aurkako gorroto-adierazpen argia dira, eta ez dituzte inola ere ordezkatzen udalerri honen nortasun-ezaugarriak, hau da, bizikidetza, tolerantzia eta aniztasunarekiko errespetua.

Vitoria-Gasteizko Udalak gertutasun eta babes osoa eman nahi dio biktimari.

Vitoria-Gasteizko Udalak dei egiten die herritarrei udalerriko gizarte mugimenduek deitu dituzten mobilizazioetan parte hartzeko, prebentzio-neurri sanitarioak errespetatuz.

Share

ERAKUNDE ADIERAZPENA, BIDEZKO MERKATARITZA ETA KONTSUMO ARDURATSUA SUSTATZEKO GASTEIZEN

ATARIKOA

Mundu honetan globalizazioa, interkomunikazioa eta interdependentzia gero eta handiagoak dira, distantziak egunez egun laburtzen direla dirudi, baina, hala eta guztiz ere, herrialde aberatsen eta herrialde txiroen arteko tartea gero eta zabalagoa da.

Mundu honetan elikadurari eskubide izaera kendu egin zaio, eta salgai huts bihurtu da; hala, nazioarteko merkataritzaren arauek, oro har, eta nekazaritzako merkataritzaren arauek, bereziki, txirotasunetik ateratzeko dituzten aukerak murrizten dizkiete landa eremuko nekazariei eta lehengaiak esportatzen dituzten txirotutako herrialdeei.

Mundu honetan COVID-19 pandemiak agerian utzi du elikadura nekazarien ezinbesteko lanaren mende dagoela; beren egoerak okerrera egin du, ordea, banaketa-enpresa handiei mesede egiten dieten neurriek nekazari txikiei merkaturatzea eragozten baitiete.

Munduan kontsumitzen diren produktu manufakturatu gehienak, Hegoalde Globaleko langileek egiten dituzte (ehungintza edo teknologia, besteak beste); hala eta guztiz ere, kasu gehienetan ez dira beren lan-eskubideak errespetatzen eta ez dute jasotzen pobreziaren atalasetik gora mantentzeko soldatarik.

Klima-aldaketak bizkor aurrera egiten duen mundu honetan, mugarik gabeko ekoizpen- eta kontsumo-sistema batek bultzatuta, Hegoalde Globaleko biztanleria zaurgarrienak dira, batik bat, muturreko klima-fenomenoek eragindako kalte handienak jasaten dituztenak.

Mundu honetan zainketek eta etxeko lanek pertsonen bizitzari eusten dioten arren, horiek ez dute ez balio ekonomikorik ez sozialik, eta batez ere emakumeek egiten dituzte, horietako asko migratzaileak, pobreziaren eta migrazioen feminizazioa betikotuz.

ADIERAZPENA

VITORIA-GASTEIZKO UDALAK, azken urteotan egindako lan guztia eta 2020an Zentzuz sarearekin sinatutako Bidezko Merkataritza eta Kontsumo Arduratsua sustatzeko JARDUERA-PROTOKOLO OROKORREAN jasotako konpromisoak kontuan hartuta, eta honako hauek jakin badakizkiela:

– Pobreziari eta klima-aldaketari aurre egiteko eta giza garapen iraunkorra sustatzeko bide eta tresnak gero eta zabalagoak direla, eta pertsona, elkarte, enpresa, udal eta erakunde orok bere eguneroko jardunean arduraz joka dezan behar dutela.

– Administrazio publikoek eragin handia izan dezaketela merkatuetan, erosketa publikoen bolumena dela medio.

– Administrazioek dinamika mesedegarriagoak sor ditzaketela nazioarteko merkataritzaren arau bidegabeek eta krisi klimatikoak gehien eragiten dieten herrialdeentzat, Erosketa Publiko Etikoaren eta Bidezko Merkataritzaren irizpideak baliatuz.

– Administrazioek Erosketa Publiko Etikoaren eta Bidezko Merkataritzaren irizpideak bere egiten badituzte, hori eredu izan daitekeela bai enpresa hornitzaileentzat, bai mota guztietako enpresentzat, bai herritar guztientzat, eguneroko jardunean ingurumenari begira gizartean dagokien ardura bere gain har dezaten.

BERRESTEN DU:

– Munduko pobreziaren eta desberdintasunaren jatorriei aurre egiteko prozesuetan laguntzeko konpromisoa; hala, bat egiten du pobreziaren eta klima-aldaketaren kontra eta Giza Garapen Iraunkorraren alde aritzeko helburua duten mota guztietako ahaleginekin.

ADIERAZTEN DU:

– Bere nahia dela munduko pobreziari aurre egiteko eta Giza Garapen Iraunkorra sustatzeko abiarazi diren jarduera guztiak egiaz aberats eta osa daitezen herrialde txiroenekiko eta planetarekiko arduratsuagoak diren jarrera eta praktika berrien bidez.

– Bere nahia dela dagokion ardura bere gain hartzea eguneroko funtzionamenduan, bere jarduera eremuan, pixkanaka eta beste ekimen batzuei uko egin gabe, ondasun eta zerbitzuen erosketa publikorako irizpide berriak sartuz.

BERE EGITEN DU:

– Ondasun eta zerbitzuen Kontsumo Arduratsua printzipio gisa.

– Erosketa Publiko Etikoa, erreferentzia esparrutzat, horren barruan pobreziaren eta klima-aldaketaren aurka jarduteko eta Giza Garapen Iraunkorra sustatzeko jarduera berriak aurrera eramateko, hala nola Bidezko Merkataritzako produktuak erosketa politiketan sartzea eta Ekonomia Sozial eta Solidarioko ekimenak bultzatzea.

– Bidezko Merkataritza  eta Ekonomia Sozial eta Solidarioa, Garapenerako Lankidetzako tresna baliagarritzat, Giza Garapen Iraunkorrerako, genero berdintasunerako, ekoizleen aurrerapen sozial eta ekonomikorako, aberastasuna era bidezkoagoan banatzeko, ingurumen orekarako eta kulturen errespeturako egin duen ekarpena aitortuta.

ADITZERA EMATEN DU:

– Pobreziari eta klima-aldaketari aurre egiteko eta Giza Garapen Iraunkorra sustatzeko aurrera eramaten dituen jardueren eragina zabaltzeko moduko bideak abiarazi edo sendotzeko konpromisoa; bide horiek Garapenerako Lankidetzan ditugun betiko politiken osagarri izango dira, Erosketa Publiko Etikoaren eta Bidezko Merkataritzaren irizpideak ondasun eta zerbitzuen gure eguneroko kontsumo-jardunean erabiliz, betiere.

BERE GAIN HARTZEN DITU:

– Erosketa Publiko Etikoaren irizpideak erabiltzen hasteko jarduerak abian jarri edo sendotzeko konpromisoa, arlo horretarako ildo estrategikoak eta epe labur, ertain nahiz luzerako jarduerak izango dituen lan plan bat taxutuz.

– Udalaren Zerbitzu ezberdinetako erosketa politiketan Bidezko Merkataritzako produktuak eta Ekonomia Sozial eta Solidarioko zerbitzuak sar daitezen bultzatzeko konpromisoa; hain zuzen, Erosketa Publiko Etikorako lehen jarduera zehatzetako bat izango da.

– Garapenerako Lankidetza eta Hezkuntzari dagozkien ildo estrategikoen barruan, Bidezko Merkataritzaren inguruko jarduerak bultzatzen jarraitzeko konpromisoa; horretarako, beharrezko aldaketak egingo dira bai ildo estrategikoetan, bai Garapenerako Lankidetzako eta Hezkuntzako proiektuak diruz laguntzeko egiten diren deialdietan.

– Herritarrak informatzeko eta sentiberatzeko konpromisoa, Erosketa Publiko Etikoak eta Bidezko Merkataritzak, baita ondasun eta zerbitzuen kontsumo arduratsuak ere, pobreziari eta klima-aldaketari aurre egiteko, genero berdintasuna lortzeko eta mundu bidezkoago eta iraunkorrago bat izateko duten eragin positiboaz.

– Ondasun eta zerbitzuen kontsumo arduratsua bultzatzea, bereziki, zainketen eta etxeko lanen demokratizazioarekin zerikusia dutenak.

– Azken urteotan bezala, Udaleko hainbat zerbitzutatik (Garapenerako Lankidetza, Merkataritza, Herritarren Parte-hartzea, Berdintasuna …) Bidezko Merkataritza eta Kontsumo Arduratsua sustatzen duten gizarte-erakundeen lana babesten jarraitzea.

Share

Adierazpen publikoa emakume gasteiztar baten hilketa matxistaren aurrean

Gure udalerriko emakume baten aurkako hilketa matxista dela eta, Gasteizko Udalak gaitzespen eta arbuio irmoena adierazi nahi du hilketa horren aurrean, baita biktimaren gertukoei babesa eta hurbiltasuna adierazi ere, behar dituzten baliabide psikologiko, juridiko eta sanitarioak zein babesteko eta harrera emateko baliabideak haien esku jarriz eta haien interesei eragiten dien informazio guztia dutela bermatuz.

Alde horretatik, Gasteizko Udalak, kasuari buruzko berri izan zuenetik, eta  informazioa kontrastatu ondoren, horri buruz ahalik eta ikuspegi osoena eta zehatzena izateko, Gasteizko Udalak Indarkeria Matxistaren Aurrean Erantzuna Emateko Protokoloa aktibatu zuen, informazio guztia biltzeko eta erakundeen erantzuna eta biktimen gertukoentzako arreta koordinatzeko. Azpimarratu nahi dugu indarkeria matxista giza eskubideen urraketa larria dela —eta hilketa da matxismoaren adierazpenik larriena—, lehen mailako arazo soziala, nagusiki hura sufritzen eta aurre egiten dioten emakumeen duintasunaren eta osotasun fisiko eta moralaren aurkakoa. Indarkeria mota hori ez dute ekintza isolatuek osatzen: gure gizartea egituratzen duten jokaera esplizituen eta mezu normalizatu eta sinbolikoen sarea da, zeinak emakumeak gizonen mende edukitzeko xedea duen, baita indarrean dagoen sistema heteropatriarkalak ezartzen dituen mugak gainditzen dituen gorputzik, eredurik edota jokaerarik ez onartzeko xedea ere.

Bada, Gasteizko Udalak, emakumeen eta LGTBI pertsonen giza eskubideak benetan gauzatzen direla bermatzeaz arduratzen den erakunde publikoa denez, neurriak sustatzen jarraituko du udal-erakundeek eta herritarrek oro har edozein eraso matxistaren aurrean berehala eta irmo erantzun dezaten, biktimek lehentasunezko arreta jaso dezaten, eta prebentzio-neurriak gara daitezen emakumeei eta LGTBI pertsonei indarkeriari aurre egiteko tresnak ematearren eta erasotzaileen zigorgabetasun soziala ez onartzearren.

Era berean, indarkeria matxistarik gabeko bizitza askeak bermatzeko lanean jarraituko duela hitz eman du Udalak, bere eskumenak erabiliz.

Hori dela eta, Udalak

– Jakinarazten du erakundearen ordezkariek 5 minutuko elkarretaratzea egingo dutela uztailaren 8an, 12: 00etan, Plaza Berrian, “Gasteiz: eraso matxisten aurka” leloarekin.

– Bat egiten du mugimendu feministak deitutako arbuio- eta gaitzespen-ekitaldiekin, eta herritar guztiak gonbidatzen ditu horietan parte hartzera eta gure babesa behar izan dezaketen gaitzespen-ekimenen berri ematera Udalari.

Share

Kolonbiako egoerari buruzko adierazpena

Joan den apirilaren 28an, Kolonbiako herria kaleetara irten zen bidezko bizi-baldintzak exijitzeko, Iván Duqueren gobernuaren zerga-erreformaren kontra protestatzeko eta herrialdeak justizia soziala eta bakea izan ditzala aldarrikatzeko.

Harrezkeroztik, Lanuzte Nazional mugagabean dago, eta, harrezkeroztik, gobernuak errepresio basatiarekin erantzun die legitimoki protestatzeko euren eskubidea baliatzen ari diren eta bizitza duina eta giza eskubideak errespeta daitezen exijitzen ari diren pertsonei.

Sistema demokratikoetan, oinarrizko eskubideetakoa da gizarte-protestarena, eta Estatuak errespetatu eta bermatu egin behar du eskubide hori.

Bermatu egin behar du herritarrek bakean aldarrika ditzaten haien eskaerak, bai herritarren oinarrizko beharrak asetzeko bidea emango duen bidezko zerga-sistema progresibo baten aldekoak, bai Bake Akordioak benetan eta osoki betetzearen aldekoak, batik bat, bake egonkor eta iraunkorra lortzeko bidean aurrera egiteko.

Hainbat plataformak adierazi dutenez, Lanuzte Nazionala hasi zenetik, polizia-indarkeriaren kasu ugariren berri eman dira: herritarrak erailtzea, zauritzea eta bidegabe atxilotzea, Indar Publikoak sexu-indarkeria erabiltzea… Inolako zalantzarik uzten ez duten irudi ugari grabatu dira herrialdeko hainbat hiritan etxeko bideoetan: herritarren aurka suzko armak erabiltzen ageri da Indar Publikoa, errepresio bortitz eta indiskriminatuan.

Horren aurrean, ezin egon gaitezke isilik.

Kolonbiako herritarrak errepresioa jasaten ari dira, Polizia Indarrak erreprimitzen, jazartzen, zauritzen eta erailtzen ditu; horrenbestez, gobernuari gogorarazi behar diogu bere erantzukizuna dela Giza Eskubideak babestea eta bermatzea, bizitzeko eskubidea eta segurtasun pertsonala izatekoa barne, baita bakean biltzeko askatasuna izateko eskubidea baliatzeko bidea ematea ere.

 

Horregatik guztiagatik,

– Salatzen dugu legitimoki kaleetan protestan ari direnen aurkako errepresio basati eta bidegabea.

– Iván Duqueren gobernuari eskatzen diogu Kolonbiako herritar guztiei Giza Eskubideak baliatzea babes eta berma diezaiela.

– Exijitzen dugu Indar Publikoak egindako indarkeria-kasu guztiak argitu daitezela, eta dagozkien erantzukizunak defini daitezela, haren maila ofizialetan zein horretarako aginduak eman dituzten gobernuko mailetan.

– Elkartasuna agertzen diegu protesten kriminalizazioaren ondorioak sufritu dituzten eta sufritzen ari diren pertsona guztiei.

– Salatzen dugu mobilizazioetatik kanpoko zenbait taldek indarkeria areagotu den unea balia dezaten ondasun komunak arpilatzeko eta haiei erasotzeko, bai eta ekintza horiek gizarte-protestak kriminalizatzeko balia daitezen ere.

– Elkartasuna agertzen diegu Kolonbiako herriei, bizi-baldintzak benetan hobetzeko beren eskaera bidezkoetan eta herrialdeak justizia soziala eta bakea izan ditzalako exijentzietan.

 

Nazioarteko komunitateari eskatzen diogu elkartasuna ager diezaiola Kolonbiako herriari, eta behar diren ekintza diplomatiko eta politikoak egin ditzala Iván Duqueren gobernuaren aurrean errepresioa amai dezan eta Kolonbiako herriaren Eskubideak errespeta ditzan

Share

Erakunde-adierazpena, ageriko arrazoirik gabe desagertuen familiekiko elkartasunez  

Desagertuen Eguna da martxoaren 9a. Ageriko arrazoirik gabe desagertuen oroitzapenari bizirik eusten dioten familia eta elkarteen ondoan izan gara Espainia osoko entitate lokalak azken urteotan. Aurten, oraindik ere Covid-19aren pandemia bizi dugun 2021 honetan, horren inguruko elkartasun aktiboa berritu nahi dugu. Pertsonen desagerpenen errealitate gordinaren neurria gogora ekarri zigun Desagertuen Zentro Nazionalaren 2020ko txostenak: hogei milatik gora salaketa, zeinetatik 5.525 aktibo baitzeuden artean urte honen hasieran.

FEMPen bildutako entitate lokalek bat egin nahi dugu esparru legegile nahiz betearazleko erakundeek bai Estatuan bai autonomia-erkidegoetan bideratzen dituzten ekimenekin, herritarrengandik gertuen dagoen geure eskala lokal propiotik behar diren hobekuntzak egiten laguntzeko.

Edozein desagerpen dela ere, erantzun koordinatu eta integralaren lehen katebegi gisa jardutea da helburua —poliziaren jarduna, eragindako familientzako arreta soziala eta herritarren inplikazio solidarioa tarteko direla—. Izan ere, desagerpen gehienak argitzen badira ere, beste asko erantzunik gabe geratzen dira, eta ez dago jakiterik absente daudenek bizirik jarraitzen duten ala hilda dauden, eta sufrimendua eragiten die horrek senideei. Eta gertakariek erakutsi dute zein erabakigarria den desagerpenaren lekua, bertatik artikulatzeko alerta goiztiarrak, baita berehalako bilaketa-operatiboak —kartografia lokalaren ezagutzan oinarrituak—, informazio-ekintza bizkorra eta familientzako premiazko lehen arreta ere.

Gaixotasun mental eta neurodegeneratiboen intzidentzia gero eta handiagoak are beharrezkoago egiten du baliabide lokalak erabiltzea —zerbitzu soziosanitarioak, babes zibila eta polizia lokala—, Estatuko segurtasun indar eta kidegoekin estuki koordinatuta. Ekintza-plan batean gauzatu beharra daukagu gure konpromisoa Udalean, inplikatutako alderdi guztien eta bakoitzaren zereginak ongi definitzeko.

Horrela beteko ditugu edukiz elkartasun-kontzeptua eta enpatia-printzipioa, maite duten pertsona bat desagertuta egotearen zorigaiztoa bizi duten herrikideen aurrean.

 

 

Share

2021eko martxoaren 8a dela-eta adierazpena

ZAINTZA BERDINTASUNEAN. Emakumeen egitekoa Pandemian eta zaintzaren Krisi Globalean

Dimentsio askoko krisi sistemikoan gaude, zeina gurutzatu eta erlazionatu egiten baita aurretik zeuden beste krisi batzuekin; esaterako, ekologikoa eta zaintza-arlokoa. Pandemiak agerian utzi ditu mugimendu feminista eta emakumeen kolektiboak egiten ari ziren zenbait aldarrikapen: giza bizitza zaurgarria da, eta giza ingurunearen, ingurumenaren eta ingurune komunitarioaren zeharo mendekoa. Ezerk ez du garrantzi handiagoa izan behar bizitza zaintzeak baino, pandemia dela-eta muturreraino prekario bihurtu eta ahuldu den bizitza.

Gaur, martxoak 8, Emakumeen nazioarteko egunean, pandemiak eta haren kudeaketak baldintzatutako urte honetan, aintzat hartu beharra dago emakumeek pandemia eta beraren ondorioak borrokatzeko mundu osoan egindako ekarpena. Zaintzaren ardura emakumeei egokitu zaie, bai zerbitzu publikoetan (osasungintza, hezkuntza, gizarte-zerbitzuak, merkataritza eta elikadura…) bai etxeen barruan, eta batez ere haiek eraman dute krisi sanitario eta sozial honetan funtsezkoak izan diren zerbitzu askoren zama. Emakumeen artean ere banaketa desorekatua da, klase sozialaren, arrazializazioaren eta migrazio-estatusaren arabera. Gainera, kasurik gehienetan egoera prekarioan egindako lanak dira.

Berdintasunik gabeko banaketa horrek, gainkargaz gain, eta hark emakumeen osasunari eta bizi-kalitateari dakarzkien ondorioez gain, zaintza-sistemaren prekaritatea ere azaleratu du, eta lehendik ere bazeuden desberdintasunak areagotu ditu. Gure gizarte-ereduak familiaren, eta, neurriz kanpoko proportzioan, emakumeen esku uzten ditu zaintza gehienak, bai ordainpekoak bai ordaingabeak; oso gutxi ematen dira eremu publikoan. Bestalde, egoera eta estatus okerreneko emakumeek (guraso bakarreko familien buruak, behartsuenak, kolektibo zaurgarrietakoak, indarkeria matxistaren biktimak…) neurri handiagoan jasaten dituzte zaintza-zamaren ondorio negatiboak.

Ondorioz, gizarteak bere aitorpena adierazteko moduak konpromiso irmoa izan behar du, berdintasunik gabeko banaketa bidegabe horri euskarria ematen dioten genero-arrakalak borrokatzeko konpromisoa. Desberdintasun horiek agerikoak dira emakumeek funtsezko zerbitzuetan egiten duten lanaren baldintzen prekaritateari begiratuz gero. Bada garaia zaintza-lan guztiei dagokien balioa emateko, eta aurrera egiteko erantzunkidetasun handiagoko eredu baterantz, pertsona guztientzat ekitate eta ongizate handiagoa sortzeko.

Udalak gaude lehen lerroan, pandemiari eta hark pertsonengan dituen ondorioei aurre egiten, eta liderrak izan behar dugu zaintzari eta haren hornikuntzari buruzko politika publikoak bultzatzeko orduan, erantzunkidetasun publikotik abiatuta, eta arreta emanez gizon eta emakumeen baldintza eta inpaktu desberdinei.

 

Erakundeok koordinatuta egoten jarraitu behar dugu, eta bideak zabaldu behar ditugu herritarrek, eta bereziki mota askotako emakumeen kolektiboek eta mugimendu feministak, benetan eta modu eraginkorrean parte har dezaten erabaki publikoetan.

Horregatik guztiagatik, Udal honek, bere eskumenen esparruaren barruan, honako konpromisoak hartzen ditu:

  • Gizartean zaintza antolatzeko ereduari buruzko eztabaida bultzatzea eta eztabaida horretan buru izatea, bizitza erdigunean jartzean oinarritzen den ikuspuntu feminista batetik abiatuta, zaintzaren erantzunkidetasun sozial eta komunitarioranzko bidean.
  • Analisia egitea, genero-ikuspuntutik, kolektibo zaurgarrienen egoerari eta beharrizanei buruz, baita COVID-19aren ondorioei buruz ere, eta horiei aurre egiteko premiazko neurriak martxan jartzea.
  • COVIDaren krisiaren eragina arintzeko onartzen diren neurri guztietan genero-ikuspuntua gehitzen dela bermatzea, laguntzez eta babes-programez den bezainbatean.
  • Konponbide bideragarriak aztertzea eta ezartzea adingabekoen eta mendekotasuna dutenen zaintzari laguntzeko tokiko zerbitzuentzat, zaintza baldintza duin eta bidezkoetan egin dadin saiatuz edo/eta erraztuz, bai ematen duenarentzat bai jasotzen duenarentzat ere.
  • Udalen Berdintasun-plangintzetan, espresuki azpimarratzea emakumeen ahalduntzea, zaintzaren balioa, eta hari dagokionez gizonek duten erantzunkidetasuna.
  • Berdintasuneko tokiko politikak garatzeko eta generoa tokiko politika guztietan zehar-lerroa izateko erabiltzen diren giza baliabideak eta baliabide tekniko eta ekonomikoak sendotzea eta babestea.
  • Tokiko zaintza-sare komunitarioei babesa ematea.

 

 

Share

Erakunde Adierazpena: Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoaren (SEAD) aldarrikapenaren 45. urteurrena

Otsailaren 27a oso data esanguratsua da saharar herriarentzat, Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoaren (SEAD) aldarrikapenaren urteurrena baita. Aurten, Espainiak Mendebaldeko Sahara Marokori eta Mauritaniari era lotsagarrian entregatu eta lurraldea utzi eta hurrengo egunean Bir Lehluko kanpamentuan ospatutako aldarrikapen horren 45. urteurrena ospatzen da.

Ospakizun garrantzitsu hau dela eta, Sahara Euskadi Mugimenduak herri anai honekiko gure gertutasun eta elkartasun sakona adierazi nahi du.  Orain, inoiz baino gehiago, herri honek gure babesa behar du, 2020ko azaroaren 13an gerra-egoera deklaratu ondoren, Marokoko armadak Guerguerat-eko legez kanpoko arrakalan su-etena urratzearen ondorioz bizi duen egoera larriaren aurrean

Tindufeko (Aljeria) errefuxiatu kanpamentuetan dauden herritarrak elikagai eta osasun gabezia larriak jasaten ari dira mugak ixtearen ondorioz, Covid-19ren pandemiaren ondorioz, nazioarteko eta nazioko laguntza sartzea zailtzen baitu, desnutrizio- eta anemia-arazo larriak eraginez.

Gainera, sahararrek eta Mendebaldeko Saharako Lurralde okupatuetan bizi diren ekintzaileek egunero jasaten duten jazarpena eta giza eskubideen urraketa areagotu egin da Marokoko agintarien aldetik, modu baketsuan agertu direlako eta autodeterminaziorako eta askatasunean bizitzeko eskubideak aldarrikatu dituztelako, 45 urteko erresistentzia eta borroka baketsuaren ondoren.

Horregatik guztiagatik:

  • Gasteizko Udalak, saharar herriari elkartasuna adierazteko mugimendutik, giza eskubideen babesaz eta justiziaz kezkatuta, bat egiten du Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoa aldarrikatu zeneko 45. urteurrenaren ospakizunean.
  • Gasteizko Udalak herri honi, saharar herriari, ematen dion babesa erakusteko.

Vitoria-Gasteizen, 2021eko otsailaren 19an.

Share

2020KO EUSKARAREN NAZIOARTEKO EGUNERAKO ADIERAZPENA

Euskara, aurrerabide

Gizartea euskaraz biziberritzea helburu

 

 

Inoiz inork pentsatuko ez zukeen eran jo gaitu gaitzak. Beste horrenbeste, gaitzaren ondorioek. Mundu osoa, gizarte guztiak, egitura guztiak, pertsona guztiok jarri gaitu geure benetako neurriaren aurrean, buruz buru. Kupidarik gabe utzi du agerian ahaztu nahi genukeen zerbait: zaurgarriak gara; zaurituta gaude.

Erantzukizunaren bidetik heldu diogu erronkari, denon indarrak batuz. Bai baitakigu ez dagoela beste irtenbiderik. Euskararen hiztun gizarteak ere sufritu du pandemiaren eragina, bereziki erabilera mailan. Zentzu horretan, erakunde publikoen betebeharra da herritarrei euskaraz egitea eta zerbitzuak euskaraz eskaintzea, baina ez diogu nahi bezala erantzun.

konpromisoa sendoa eta egindako lana handia izanagatik ere, ezin izan diogu nahi bezala erantzun.

Euskaldunok, baina, ezin dugu ahaztu badela funtsezko ekarpen bat, gizarte-ahalegin itzel eta miresgarri horren osagai ezinbestekoa eta geure esku soilik dagoena: euskaraz egin behar diogu aurre mundu mailako krisiari; euskaraz egin behar dugu ilunpetik argira eramango gaituen bidea; euskaraz sendatuko gara, euskaraz sendatuko dugu geure gizartea; euskaraz besarkatuko ditugu mundu osoko gizakiak. Bat garelako. Euskaraz bat mundu osoarekin.

Horixe da euskaldunok –neurri batean edo bestean euskaraz bizi garen munduko herritarrok, alegia– euskara gero eta gehiago, gehiagorekin eta gehiagotan erabiliz giza garapenari egiten diogun ekarria. Gizarte kudeaketa aurreratuari gaineratzen diogun balio erantsia.

Banaka heltzen diogu, jakina, euskaraz gero eta gehiago bizitzeko konpromisoari. Nahitaezko zutabea baita norberaren eginahal hori edozein aurrerabidetan, oso bereziki gizarte prozesu konplexuetan, eta horixe da euskara biziberritzea helburu duena ere: gizarte prozesu konplexu bat, ertz eta osagai ugari duena.

Ongi asko dakigu hori mundu osoko euskaldunok.

Badakigu, besteak beste, euskaldunok euskararen hiztun gizartea osatzen dugula, eta Euskaraldian norberaren erabakimenetik abiatzen dela euskara gehiago, gehiagorekin eta gehiagotan erabiltzerakoan inguruan hainbatetan sortzen zaizkigun oztopoak gainditzeko bulkada.

Baina badakigu, era berean, ezinbestekoa dugula elkarrengana biltzen gaituen bulkada ere. Norabide biko bektorea baita euskara eta euskaldunok lotzen gaituena: Euskara gure kultura-tradizioaren parte delako. Baina gure etorkizunaren zati garrantxitxua ere bada.

Bide horretatik heldu zaizkio beti euskarari aurrerapauso behinenak: norberaren eta gizartearen konpromisoak sendo uztartzetik; unean uneko beharrizanei euskaraz erantzuteko erabaki sendotik; etorkizunerako bidea euskaraz zolatzeko euskal instituzioek, gizarteak eta gutariko bakoitzak egindakotik.

Besteak beste, ondoko konpromisoak hartuz:

Euskarazko ekoizpen eta jaduera kulturalaren beharrei lehentasuna ematea, sortzaileei lanak garatzeko behar dituzten baliabideak emanez.

Adin guztietarako euskarazko literatura bultzatzea, gazte-literatura barne.

Euskal Telebistan zinema-izenburu nabarmenak, lehen mailako fikzio serieak eta dokumentalak eta euskarazko askotariko animazio sustatzea.

Euskaraldiak eskaintzen digu aurten berriz ere zailtasunak aukera bilakatzeko abagunea, krisia aukera bihurtzeko lanabesa. Ingurumari aldrebesean dator, ezbairik gabe, aurtengoa, eta horrek areagotu egingo du guztion eta bakoitzaren konpromisoaren balioa, administrazio eta baita administrazio eta erakunde publikoek duten egitekoarena ere.

Aurtengoan, balio berezi batez apainduko da ahoa bizi, belarria prest eta bihotza kartsu dugun guztion ekimena. Aurtengoan, inoiz baino erabakigarriagoa izango da euskararekiko gertutasunezko keinu praktiko oro, euskal hiztunongandik zein euskararen zabalkundean erdaretatik lagundu nahi dutenengandik datorrela ere. Esanahi berezi batez jantziko da aurten, ezinbestez, euskara gehiago, gehiagorekin eta gehiagotan erabiltzeko ahalegina: egokitu zaigun ataka larritik ateratzeko erabakiari, euskaraz ateratzearen ezinbestekotasuna erantsiko diogu euskal hiztun nahiz euskararen lagun orok.

Izan ere, bagenekien euskaraz zetorrela geroa, euskaraz ere mintzo dela etorkizuna, eta aurten beste zerbait ikasi dugu: egoera zailetatik ateratzeko eginahalean lagungarri dugu euskara, bidelagun ezinbestekoa. Krisialditik sendoago ateratzea helburu dugun honetan, erabil dezagun euskara ere aurrera egiteko lanabes gisa.

Share